📌یافتن یک درمانگر اعتیاد جنسی (CSAT)

یافتن یک درمانگر مناسب (CSAT)

سَندرو، نویسنده‌ای سی‌وپنج ساله، پیش از آنکه بتواند درمانگری را پیدا کند که واقعاً به او در رفع الگوهای مشکل‌زای رفتارهای جنسی و اجباری‌اش کمک کند، به سه درمانگر مختلف مراجعه کرده بود. اولین درمانگرش، با وجودی که سَندرو کاملاً توضیح داده بود که از دست دادن کنترلش روی برنامه‌های دوست‌یابی باعث شده است تا چند رابطه ی خوب و اخیراً هم حتی شغلش را از دست بدهد، او را فقط به ‌عنوان مردی نسبتاً جوان با میل جنسی طبیعی می‌دید، نه کسی که ممکن است دچار اعتیاد جنسی باشد. این درمانگر او را تشویق کرد که «نیاز به ارضای جنسی» خود را بپذیرد. سَندرو برای این کار تلاش زیادی کرد، اما مشکلاتش بدتر شد و به افسردگی عمیقی فرو رفت. سرانجام سَندرو متوجه شد که این درمانگر کمکی به او نمی‌کند، بنابراین به دنبال کمک دیگری رفت، این بار نزد متخصصی که در درمان افسردگی مردان تخصص داشت رفت. این درمانگر حتی یک ‌بار هم درباره زندگی جنسی سَندرو سوالی نپرسید و به‌جای آن، کاملاً بر تکنیک‌های مقابله با افسردگی و کشف و حل مشکلات ناشی از آسیب‌های دوران کودکی او تمرکز داشت. متأسفانه صحبت درباره‌ی آسیب‌های دوران کودکی، سندرو را از نظر احساسی بیشتر از قبل آسیب‌پذیرتر کرد و در نتیجه رفتارهای جنسی‌اش شدت گرفت. در نهایت، او مقاله‌ای آنلاین خواند که توسط یک متخصص معتبر درمان اعتیاد جنسی نوشته شده بود و به موضوع اعتیاد جنسی می‌پرداخت. او بلافاصله به جستجوی یک درمانگر با همین تخصص در شهر خود پرداخت و چند نفر را پیدا کرد. به ‌محض اینکه درمان اعتیاد جنسی به‌عنوان اختلال اصلی او شروع شد، احساس بهتری نسبت به خودش پیدا کرد، زیرا احساس می‌کرد هم درک شده و هم ابزارهایی برای کمک به تغییر رفتارش به او داده شده است. به این ترتیب، افسردگی‌اش کاهش یافت و تمایلش به رفتارهای اعتیادگونه به‌طور قابل توجهی کم شد.

 شناخت کافی از اعتیاد جنسی از سوی درمانگر

متأسفانه، برای معتادان جنسی، فرآیند پیدا کردن یک متخصصِ درمان واجد شرایط همیشه آسان نیست. برای شروع، درک پایه‌ای از اعتیاد جنسی بخشی استاندارد از آموزش اکثر روان‌درمانگران نیست. بنابراین، گاهی اوقات معتادان جنسی با درمانگرانی مواجه می‌شوند که با اعتیاد جنسی آشنا نیستند، اما در زمینه‌های مرتبط و مشکلات همزمان مختلف، به‌ویژه: آسیب‌های روانی، افسردگی، سیستم‌های خانوادگی و مشکلات روابط، دانش کافی دارند. این درمانگران غالباً تشخیص صحیحی می‌دهند و سپس این مسائل ثانویه را درمان می‌کنند، در حالی که هرگز به مشکل اصلی معتاد که همان رفتار جنسی نادرست اوست، نمی‌پردازند، زیرا این متخصصان آموزش لازم برای ارزیابی یا درمان این موضوع را (اعتیاد جنسی) ندیده‌اند. بنابراین، آن‌ها به‌طور اشتباهی مسئله را به‌عنوان یک مشکل خلقی یا رابطه‌ای شناسایی می‌کنند و از رفتارهـای جنسی فعال مراجع آگاه نیستند یا به آن‌ها نمی‌پردازند. این ها ممکن است متخصصان بسیار ماهر و دلسوزی باشند که فقط نمی‌فهمند چه چیزی را درمان می‌کنند. به این موضوع باید افزود که مراجعان، به دلیل احساس شرم نسبت به رفتارهایشان، معمولاً ابعاد مشکل جنسی خود را کم‌اهمیت جلوه می‌دهند و نادیده می‌گیرند، به‌ویژه در مقابل درمانگری که به نظر می‌رسد تمایلی به صحبت کردن درباره ی آن ندارد یا حتی نسبت به آن احساس ناراحتی می‌کند.

به‌طور خلاصه، اختلالات خلقی (مانند افسردگی، اضطراب و غیره) بسیار رایج‌تر از اعتیاد جنسی هستند و درمانگران معمولاً در تشخیص و درمان آن‌ها آموزش‌های خوبی دیده‌اند. بنابراین، این عوارض جانبی شایع در اعتیاد جنسی به ‌اشتباه به‌عنوان مشکل اصلی شناسایی می‌شوند. و حتی زمانی که یک درمانگر از فعالیت‌های جنسی خارج از کنترل معتاد آگاه باشد، ممکن است به ‌راحتی او را به ‌اشتباه با اختلال دوقطبی، اختلال وسواس فکری-عملی (OCD)، اختلال تجزیه‌ای (گسستگی)  یا حتی اختلال نقص توجه و بیش‌فعالی (ADHD) تشخیص دهد، که هر یک از این موارد می‌توانند با عناصری از اجبار جنسی همراه باشند.  با این حال، این اختلالات معمولاً شرایط زمینه‌ای برای بسیاری از معتادان جنسی نیستند. در واقع، مسائلی مانند افسردگی و اضطراب که به ‌طور همزمان با اعتیاد جنسی بروز می‌کنند، معمولاً پس از آنکه فرد معتاد به یک سطحی از پاکی جنسی دست پیدا کند، تسکین می‌یابند یا حداقل کاهش پیدا می‌کنند، همان‌طور که در مثال سَندرو در بالا مشاهده کردیم.

  ((اختلال تجزیه‌ای یا گسستگی که در زبان انگلیسی به آن “Dissociative Disorder” گفته می‌شود، شامل اختلالاتی است که به اختلال در هویت، حافظه، یا ادراک فرد از خود و محیط اطرافش منجر می‌شود. افراد مبتلا به این اختلال ممکن است احساس کنند که از واقعیت جدا شده‌اند یا به طور موقت فراموش کنند که کی هستند.))

درباره ی درمانگران جنسی

ممکن است تصور شود که یک «درمانگر جنسی» قطعاً باید مسئله ی اعتیاد جنسی را درک کند، اما این اغلب درست نیست. درمانگران جنسی معمولاً به ‌طور کامل با رویکرد «داشتن دیدگاه مثبت به سکس» (Sex Positive) آموزش دیده‌اند؛ یعنی هدف آن‌ها این است که به افراد کمک کنند تا احساس بهتری نسبت به علایق یا الگوهای جنسی خود داشته باشند، نه اینکه سعی کنند این علایق و الگوها را حذف کنند. در حالی که این نوع درمان حمایتیِ تأییدکننده و بدون قضاوت می‌تواند در برخورد با مسائل دیگر جنسی مانند احساس ناراحتی کلی نسبت به رابطه ی جنسی، تمایلات هم‌جنس‌گرایانه، مسائل هویت جنسی یا علاقه به یک فانتزی خاص، بسیار مؤثر باشند. اما این نوع توصیه‌های خیرخواهانه برای معتادان جنسی نتیجه‌ی عکس دارد؛ همان‌طور که در مثال سَندرو و اولین درمانگرش مشاهده شد. این درمانگران معمولاً توصیه‌هایی از این دست ارائه می‌دهند: «چطور است به خودت اجازه بدهی راحت‌تر و آسوده‌تر با تمایلات جنسیت کنار بیایی؟» این نوع توصیه دقیقاً برخلاف چیزی است که یک فرد مبتلا به اعتیاد جنسی نیاز دارد بشنود. تصور کنید درمانگری به فردی الکلی که دو بار به‌خاطر رانندگی در حالت مستی دستگیر شده بگوید که کمی ریلکس باش و بدون شرم به نوشیدنت ادامه بده! این دقیقاً مشابه کاری است که درمانگران جنسی، غالباً ناآگاهانه، با افراد مبتلا به اعتیاد جنسی انجام می‌دهند.

در سوی دیگر طیف، متخصصان سلامت روانی وجود دارند که به اشتباه برچسب اعتیاد جنسی را بر فرد می‌زنند تا فعالیت‌های جنسی او را که با باورهای شخصی یا مذهبی‌شان همخوانی ندارد، به حاشیه برده و بیمارگونه جلوه دهند. در واقع، این درمانگران سعی دارند نقش «پلیس جنسی» را ایفا کنند و با تحمیل ارزش‌های کلی اخلاقی، فرهنگی یا مذهبی بر روی موضوعـات جنسی، دیدگاهی محدود از سلامت جنسی ارائه می‌دهند. بسیاری از این درمانگران به‌طور مرتب تشخیص اعتیاد جنسی را به‌اشتباه به کار می‌برند و از آن برای «درمـان» همجنس‌گـرایی، دوجنس‌گـرایی، استفاده ی تفننی از پورن، رابطه ی جنسی غیرمتعهدانه، روابط غیرتک‌همسری، فتیش‌ها، علاقه‌ها و تمایلات جنسیِ دیگر و طیف گسترده‌ای از دیگر رفتارهای جنسی که در محدوده ی طبیعی و سالم جنسی بزرگسالان قرار دارند استفاده می‌کنند (حتی اگر مراجع از این تمایلات یا رفتارها احساس ناراحتی کند).

بدیهی است که پیدا کردن درمانگر مناسب بسیار ضروری است، زیرا یک درمانگر نامناسب می‌تواند ناخواسته آسیب بیشتری وارد کند تا کمک مؤثر. بنابراین، هنگام انتخاب درمانگر، معتادان جنسی باید به‌ جای توجه به مدارک دانشگاهیِ درمانگر بیشتر به این توجه کنند که آیا آن فرد در زمینه ی درمان اعتیاد جنسی گواهی تخصصی یا تجربه ی گسترده‌ای دارد یا خیر.  داشتن عنوان “CSAT” (مخفف “Certified Sex Addiction Therapist” یا درمانگر گواهی‌شده جهت درمان اعتیاد جنسی) پس از نام درمانگر، یکی از شاخص‌های اصلی این صلاحیت‌ها است. فـرد می‌تواند برای یافتن درمانگر مناسب به وب‌سایت انستیتوی بین‌المللی حرفه‌ای های درمان‌ آسیب و اعتیاد (iitap.com) یا انجمن پیشرفت سلامت جنسی (sash.org) مراجعه کند. IITAP سازمانی است که دوره‌های آموزش و گواهی‌نامه CSAT را ارائه می‌دهد و در وب‌سایت خود فهرست درمانگران گواهی‌شده را بر اساس شهر و ایالت معرفی می‌کند.

ارزیابی یک درمانگر بالقوه

پیش از آغاز هر رابطه ی درمانی، عاقلانه است که اطمینان حاصل کنید آیا درمانگر موردنظر برای شما مناسب است یا خیر. باید با او احساس راحتی کنید (بدون احساس شرم یا بی‌ارزش شدن)، این احساس را نسبت به او داشته باشید که توسط او درک می‌شوید (حمایت و راهنمایی دریافت می‌کنید) و اطمینان داشته باشید که او دانش و تجربه ی لازم برای کمک به شما را دارد. اگر با اعتیاد جنسی دست‌و‌پنجه نرم می‌کنید، به درمانگری نیاز دارید که به طور حرفه‌ای رفتارها و افکار تحریف‌شده ی شما (انکارهای‌تان) را با شما مواجه کند، حتی اگر پاسخگو نگه‌داشتن شما موجب ناراحتی‌تان شود. پرسیدن برخی سؤالات، چه قبل از جلسه ی اول و چه در طول آن، می‌تواند در انتخاب درمانگر مناسب بسیار کمک‌کننده باشد. چند نمونه از سؤالاتی که می‌توان از یک درمانگر احتمالیِ اعتیاد جنسی پرسید، عبارتند از:

1. آیا شما در تشخیص و درمان اعتیاد جنسی آموزش دیده‌اید؟ اگر بله، چه نوع آموزشی دریافت کرده‌اید؟

2. آیا تجربه ی کار با مراجعانی که دچار اعتیاد جنسی هستند را دارید؟ اگر بله، تا چه حد؟

3. آیا به مراجعانی با سایر اعتیادها مانند اعتیاد به الکل، مواد مخدر و موارد مشابه کمک کرده‌اید؟

4. آیا گروه‌درمانی با تمرکز بر اعتیاد جنسی را ارائه می‌دهید و/یا آن را به مراجعان خود توصیه می‌کنید؟ (باز هم، بیشتر درمانگران خوب اعتیاد جنسی نه تنها این را توصیه می‌کنند، بلکه بر آن اصرار دارند و می‌توانند مراجعان را برای شرکت در آن راهنمایی کنند).

5. چگونه در صورت بازگشت من به رفتارهای قبلی (عود) به من کمک می‌کنید؟ (درمانگران خوب اعتیاد جنسی از رویکردی بدون سرزنش استفاده می‌کنند که به بررسی علل اساسی عود پرداخته و به فرد کمک می‌کند تا از عودهای مشابه در آینده جلوگیری کند.)

6. در صورت لزوم: آیا با کار کردن با مراجعان همجنس‌گرا (خانم و آقا) راحت هستید؟

7. در صورت لزوم: چگونه با باورهای دینی من برخورد خواهید کرد یا آن‌ها را در نظر خواهید گرفت؟

8. در صورت لزوم: چه نوع راهنمایی و/یا حمایتی می‌توانید به همسرم ارائه دهید؟ (معمولاً درمانگران خوب اعتیاد جنسی پیشنهاد می‌کنند که همسر شما به یک درمانگر دیگر مراجعه کند، مشروط بر اینکه آن درمانگر با اعتیاد جنسی آشنا بوده و در کار با همسران افراد مبتلا به اعتیاد جنسی تجربه داشته باشد.) توجه داشته باشید که مشارکت همسر در روند بهبودیِ زوج ضروری است.

هرچند ممکن است بخواهید شخصی را پیدا کنید که بتواند به شما در حال حاضر کمک کند، به ویژه اگر در میانه ی یک بحران مرتبط با اعتیاد هستید، اما بهتر است قبل از تصمیم‌گیری در مورد این که به کدام درمانگر مراجعه کنید، با چند درمانگر بالقوه مصاحبه کنید. و هیچ اشکالی در انجام این کار وجود ندارد. در واقع، درمانگران خوب درک می‌کنند که نیاز به تناسب متقابل وجود دارد و اگر شما شخص دیگری را انتخاب کنید، از این موضوع ناراحت نخواهند شد. بهترین درمانگران گاهی اوقات به مراجعان احتمالی توصیه می‌کنند که با چند نفر صحبت کنند قبل از این که تصمیم بگیرند کدام یک برای آن‌ها و شرایطشان مناسب‌تر است.

درمان زوج‌ها (خواندن این مقاله)

افراد مبتلا به اعتیاد جنسی که در یک رابطه ی طولانی‌مدت هستند و وارد فرآیند بهبودی می‌شوند، ممکن است بخواهند به‌علاوه‌ی درمان فردی و گروهی، مشاوره زوج‌ها را نیز در نظر بگیرند. معمولاً بهتر است که درمانگر با اعتیاد جنسی و فرآیند بهبودی آشنا باشد. در غیر این صورت، ممکن است او به افشاگری‌های فرد مبتلا به اعتیاد جنسی بسیار حساس باشد و حتی به سمت یکی از طرفین گرایش پیدا کند، که این وضعیت به هیچ‌کس کمکی نمی‌کند. گاهی اوقات این درمانگران به راحتی متوجه نمی‌شوند که همسران افراد مبتلا به اعتیاد جنسی، علی‌رغم خشم و آسیب‌هایی که دارند، معمولاً هنوز آماده‌ی پایان دادن به رابطه نیستند.

بنابراین، پیدا کردن یک مشاور زوج‌ها که با اصول اعتیاد جنسی آشنا باشد و آماده باشد تا به اهداف فردی و رابطه‌ای زوج کمک کند، بسیار حیاتی است؛ این اهداف هر چه که باشند، اهمیت دارند. به عبارت دیگر، درمانگر باید بتواند بدون قضاوت و با بی‌طرفی، داستان‌های هر دو طرف – فرد معتاد و همسر آسیب‌دیده – را بشنود و به آن‌ها پاسخ دهد.

در مشاوره زوج‌ها، همیشه بهتر است با درمانگری کار کنید که سیاست « شفافیت کامل»  را داشته باشد، به این معنی که او تلاش می‌کند تا فرآیند افشاگری را تسهیل کند، نه اینکه بخواهد یکی یا هر دو طرف را از دانستن کامل در مورد اعتیاد محافظت کند. اگرچه ممکن است مفید باشد که برخی اطلاعات را تا زمانی که آماده ی افشای سالم آن‌ها نیستید، نگه دارید، اما یک درمانگر خوب به شما اطمینان می‌دهد که در طولانی‌مدت هیچ اطلاعاتی را پنهان نخواهد کرد. اطلاعات بیشتری در مورد بهبودی زوج‌ها به زودی ارائه می‌شود.

در پایان، یادآوری این نکته ضروری است که هیچ درمان قطعی برای اعتیاد وجود ندارد. همچنین، هیچ درمانی برای آسیب های پیچیده، افسردگی یا اضطراب نیز وجود ندارد. درمان برای این مسائل آن‌ها را به‌طور کامل از بین نمی‌برد و باعث نمی‌شود که هرگز برنگردند. در عوض، درمان به افراد دانش، مهارت‌ها و ابزارهایی ارائه می‌دهد که می‌تواند قدرت و تأثیر اعتیاد و مسائل مرتبط را کاهش دهد و به فرد کمک کند زندگی سالم‌تر، شادتر، با روابط بهتر و پرمعناتری داشته باشد. هدف درمان اعتیاد از هر نوع آن بیشتر شبیه درمان سرطان است، به‌طوری‌که هدف، دستیابی به بهبودیِ سالم و بلندمدت از یک علامت یا مشکل مزمن است. کسانی که انتظار دارند پایان درمان اعتیاد به‌صورت یک درمان قطعی باشد (مثل جا انداختن یک استخوان شکسته که سپس به‌طور دائمی بهبود می‌یابد)، انتظارات نامعقولی از این فرآیند دارند.

( این متن بریده هایی از کتاب اعتیاد جنسی 101 نوشته ی رابرت ویس بود). جهت خرید کتاب.

 جهت شرکت در دوره شش ماهه ترک اعتیاد جنسی

دوره شش ماهه ترک اعتیاد جنسی